\n<\/p>\n
\u0130spanya\u2019daki Donostia Uluslararas\u0131 Fizik Merkezi\u2019nden Hoang Nhan Luu, \u00c7in\u2019deki \u015eanghay Jiao Tong \u00dcniversitesi\u2019nden Yu-Cheng Qiu ve ABD\u2019deki Cornell \u00dcniversitesi\u2019nden Henry Tye taraf\u0131ndan geli\u015ftirilen modele g\u00f6re, evrenin toplam \u00f6mr\u00fc 33,3 milyar y\u0131l. Yani 13,8 milyar y\u0131l \u00f6nce ger\u00e7ekle\u015fen B\u00fcy\u00fck Patlama\u2019dan bu yana yolun yakla\u015f\u0131k \u00fc\u00e7te biri geride kald\u0131.<\/p>\n
Tye, \u201cSon 20 y\u0131ld\u0131r kozmolojik sabitin pozitif oldu\u011fu ve evrenin sonsuza kadar geni\u015fleyece\u011fi d\u00fc\u015f\u00fcn\u00fcl\u00fcyordu. Ancak yeni veriler, bu sabitin negatif olabilece\u011fini ve evrenin sonunda \u00e7\u00f6kece\u011fini g\u00f6steriyor\u201d diyor.<\/p>\n
Einstein’\u0131n genel g\u00f6relilik teorisinde yer alan kozmolojik sabit (\u03bb), evrenin geni\u015flemesini belirleyen temel parametre. Pozitif bir \u03bb evreni d\u0131\u015fa do\u011fru iterken, negatif bir \u03bb tersine \u00e7ekim etkisi yap\u0131yor. Son g\u00f6zlemler, karanl\u0131k enerjinin sabit de\u011fil, zamanla de\u011fi\u015fen bir g\u00fc\u00e7 olabilece\u011fini d\u00fc\u015f\u00fcnd\u00fcr\u00fcyor.<\/p>\n
Journal of Cosmology and Astroparticle Physics dergisinde yay\u0131mlan ara\u015ft\u0131rma sonu\u00e7lar\u0131na g\u00f6re, karanl\u0131k enerjiye e\u015flik eden “ultra hafif aksiyon alan\u0131” kavram\u0131 da kullan\u0131ld\u0131. Bu hayaletimsi enerji alan\u0131, evreni ba\u015flang\u0131\u00e7ta d\u0131\u015fa do\u011fru itiyor; ancak zamanla etkisi azalarak 11 milyar y\u0131l sonra geni\u015flemeyi durduracak.<\/p>\n
Model, evrenin \u015fu andakinin 1,7 kat\u0131 b\u00fcy\u00fckl\u00fc\u011fe ula\u015ft\u0131ktan sonra geni\u015flemenin duraca\u011f\u0131n\u0131 \u00f6ng\u00f6r\u00fcyor. Bu noktadan sonra \u00e7ekim g\u00fcc\u00fc bask\u0131n hale gelecek ve evren yakla\u015f\u0131k 8 milyar y\u0131l s\u00fcrecek bir \u00e7\u00f6k\u00fc\u015f s\u00fcrecine girecek.<\/p>\n
Tye bu s\u00fcreci “Bir tepeye do\u011fru bisiklet s\u00fcrmek gibidir. R\u00fczgar seni \u00f6nce iter, ama yava\u015f yava\u015f zay\u0131flar. Zirvede durur ve sonra a\u015fa\u011f\u0131, giderek h\u0131zlanarak inmeye ba\u015flars\u0131n” ifadeleriyle a\u00e7\u0131klad\u0131.<\/p>\n
Bilim insanlar\u0131 bu senaryonun kesin bir tahmin de\u011fil, olas\u0131 bir gelecek oldu\u011funu vurguluyor. Karanl\u0131k enerjinin ger\u00e7ekten de\u011fi\u015fken olup olmad\u0131\u011f\u0131n\u0131 anlamak i\u00e7in \u00e7ok daha fazla g\u00f6zleme ihtiya\u00e7 var.<\/p>\n
Tye ayr\u0131ca, \u00e7al\u0131\u015fmay\u0131 \u015fu ifadelerle \u00f6zetledi:<\/p>\n
“Hayat\u0131n bir ba\u015flang\u0131c\u0131 ve bir sonu oldu\u011funu bilmek isteriz. Evren i\u00e7in de ayn\u0131 \u015fey ge\u00e7erli. 1960\u2019larda bir ba\u015flang\u0131c\u0131 oldu\u011funu \u00f6\u011frendik; \u015fimdi belki de bir sonu oldu\u011funu ke\u015ffetmeye yakla\u015f\u0131yoruz.”<\/p>\n<\/div>\n